Ιούλιος 2026
ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
Ο πολιτισμός και ο τουρισμός αποτελούν δύο άρρηκτα συνδεδεμένους πυλώνες της αναπτυξιακής στρατηγικής της χώρας. Η πολιτιστική κληρονομιά της Ελλάδας συνιστά ένα από τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματα του ελληνικού τουρισμού, ενώ ο τουριστικός τομέας λειτουργεί ως ο κύριος μηχανισμός μέσω του οποίου εκατομμύρια επισκέπτες κάθε χρόνο γνωρίζουν, βιώνουν και αναδεικνύουν διεθνώς το πολιτιστικό απόθεμα της χώρας. Η προστασία, ανάδειξη και βιώσιμη αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς δεν αποτελεί μόνο πολιτιστική υποχρέωση, αλλά και αναπτυξιακή προτεραιότητα με άμεσο οικονομικό και κοινωνικό αποτύπωμα.
Υπό το πρίσμα αυτό, η πρωτοβουλία του Υπουργείου Πολιτισμού για τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου διαχείρισης και αξιοποίησης των πολιτιστικών πόρων αποτελεί εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη. Ειδικότερα, η σύσταση της «Hellenic Heritage» ως νέας αναπτυξιακής και επιχειρησιακής δομής υπό την εποπτεία του Υπουργείου Πολιτισμού αναγνωρίζει την ανάγκη μεγαλύτερης ευελιξίας, ταχύτερης λήψης αποφάσεων, αξιοποίησης των ψηφιακών τεχνολογιών και ανάπτυξης σύγχρονων εργαλείων διαχείρισης και προβολής του πολιτιστικού προϊόντος.
Η ενίσχυση της επιχειρησιακής αυτοτέλειας του εμπορικού και αναπτυξιακού βραχίονα του Υπουργείου Πολιτισμού μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην αύξηση των εσόδων από την αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς, υπό την αυτονόητη προϋπόθεση ότι οι πρόσθετοι αυτοί πόροι θα επανεπενδύονται συστηματικά στη συντήρηση, προστασία, ανάδειξη και αναβάθμιση των αρχαιολογικών χώρων, των μουσείων και των μνημείων της χώρας.
Ως εκ τούτου, θεωρούμε ότι στο κείμενο μπορεί να αποτυπώνεται σαφέστερα και ουσιαστικότερα ο κρίσιμος ρόλος του τουριστικού οικοσυστήματος στην επίτευξη των στόχων αυτών. Ο ΣΕΤΕ, με τους επιχειρησιακούς βραχίονες ΙΝΣΕΤΕ και Marketing Greece, μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση κοινών στρατηγικών, αξιοποιώντας την τεκμηριωμένη έρευνα και τα δεδομένα της τουριστικής αγοράς, τη συσσωρευμένη τεχνογνωσία, την εμπειρία στον στρατηγικό σχεδιασμό, καθώς και σύγχρονα εργαλεία προβολής, επικοινωνίας και ανάπτυξης του ελληνικού τουριστικού προϊόντος.
Επίσης, κρίνεται αναγκαία η αποσαφήνιση ορισμένων πτυχών του νέου σχήματος, καθώς και η ενσωμάτωση συγκεκριμένων προβλέψεων που θα διασφαλίζουν τη συμπληρωματική λειτουργία του με τους επαγγελματίες του τουρισμού, τη διαφάνεια και την ίση πρόσβαση. Ιδιαίτερη σημασία έχει να διασφαλισθεί ρητώς ότι οι δραστηριότητες του υπό ίδρυση φορέα δεν θα επεκταθούν σε τομείς που θα μπορούσαν, άμεσα ή έμμεσα, να τον καταστήσουν ανταγωνιστικό προς τις επιχειρήσεις του τουριστικού τομέα και ιδίως προς τα αδειοδοτημένα τουριστικά γραφεία, τα οποία αποτελούν διαχρονικούς και κρίσιμους συνεργάτες της Πολιτείας στη διάθεση και προώθηση του ελληνικού πολιτιστικού προϊόντος. Η νέα εταιρική δομή οφείλει να λειτουργεί ενισχυτικά και συμπληρωματικά προς την αγορά και όχι υποκαθιστώντας ή ανταγωνιζόμενη υφιστάμενες επαγγελματικές δραστηριότητες, γεγονός που θα πρέπει να διασφαλισθεί με σαφείς νομοθετικές προβλέψεις ήδη από το στάδιο της ίδρυσής της.
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΑΝΑ ΑΡΘΡΟ
Κατά τα λοιπά επιμέρους διατάξεων του σχεδίου νόμου καταθέτουμε τις εξής ειδικότερες προτάσεις ανά άρθρο:
ΜΕΡΟΣ Α΄
ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Α.Ε. (HELLENIC HERITAGE)
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄ – ΣΥΣΤΑΣΗ ΑΝΩΝΥΜΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ «ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Α.Ε.» (HELLENIC HERITAGE ORGANISATION S.A.) – ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ
Άρθρο 5 – Αποστολή
Θα μπορούσε να προστεθεί στους σκοπούς της Εταιρείας μία αρμοδιότητα που να αναγνωρίζει τη σύνδεση της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη (βιώσιμη) ανάπτυξη και τη βελτίωση της εμπειρίας των επισκεπτών. Ενδεικτικά:
«η συμβολή, μέσω της ανάδειξης, της προβολής και της βιώσιμης αξιοποίησης της πολιτιστικής κληρονομιάς, στην ολοκληρωμένη ανάπτυξη και διαχείριση των προορισμών, στην ενίσχυση της προβολής της ταυτότητας και της εικόνας της χώρας και των επιμέρους περιοχών της, σε συνεργασία με τους κατά περίπτωση αρμόδιους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, τους φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης, αλλά και τους τυχόν κατά τόπο αρμόδιους οργανισμούς διαχείρισης και ανάπτυξης προορισμών (DMMOs) του ν. 4875/2021, όπως ισχύει.»
Με τον τρόπο αυτό διατηρείται ως κύριο αντικείμενο η πολιτιστική κληρονομιά και η αναβάθμιση των σχετικών υπηρεσιών, αλλά παράλληλα αναγνωρίζεται ότι οι αρχαιολογικοί χώροι, τα μνημεία και τα μουσεία αποτελούν βασικά στοιχεία της ταυτότητας και της λειτουργίας των προορισμών και της χώρας γενικότερα. Παράλληλα, η συγκεκριμένη προσθήκη συνδέεται οργανικά με τις ήδη προβλεπόμενες αρμοδιότητες της εταιρείας για τη βελτίωση της εμπειρίας των επισκεπτών, την ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών, τη διαμόρφωση θεματικών διαδρομών, τη διαχείριση της επισκεψιμότητας και την προβολή του πολιτιστικού αποθέματος.
Άρθρο 6: «Αρμοδιότητες»
Α. Σε συνέχεια της πρότασης μας επί του άρθρου 5 και με στόχο την περαιτέρω διασύνδεση της στόχευσης αυτής με τα μέσα και τις ειδικότερες αρμοδιότητες της εταιρίας, προτείνεται να προστεθεί στις αρμοδιότητές της εταιρείας και η εξής:
«αναπτύσσει συνεργασίες και συνέργειες με θεσμικούς δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση δράσεων προβολής και ανάδειξης των αρχαιολογικών χώρων, ιστορικών τόπων, μνημείων και μουσείων και για τη συνεκτική ένταξη του πολιτιστικού αποθέματος στη διεθνή εικόνα της χώρας και στην ταυτότητα και προβολή των επιμέρους προορισμών, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων των οικείων φορέων.»
Η συγκεκριμένη προσθήκη κρίνεται απαραίτητη, καθώς οι αρχαιολογικοί χώροι, τα μνημεία και τα μουσεία αποτελούν βασικά στοιχεία της πολιτιστικής ταυτότητας και της διεθνούς εικόνας της χώρας. Η αποτελεσματική προβολή τους προϋποθέτει συνέργειες με θεσμικούς δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς που διαθέτουν εξειδικευμένη τεχνογνωσία στην επικοινωνία, στην τουριστική προβολή και στη διαχείριση προορισμών. Μέσω του συντονισμού αυτού μπορεί να διασφαλιστεί συνεκτικότερη παρουσίαση του πολιτιστικού αποθέματος στις διεθνείς αγορές και ουσιαστικότερη σύνδεσή του με την ταυτότητα των επιμέρους προορισμών. Παράλληλα, αποφεύγονται αποσπασματικές δράσεις και επιτυγχάνεται καλύτερη αξιοποίηση πόρων, δικτύων και καναλιών προβολής. Η πρόβλεψη της δυνατότητας συνεργασίας δεν μεταβάλλει τις διακριτές αρμοδιότητες των εμπλεκόμενων φορέων, αλλά ενισχύει τον αναγκαίο θεσμικό συντονισμό.
Β. Επιπλέον προτείνεται η εξής τροποποίηση της περ. ιστ΄ της παρ. 1 του άρθρου 6:
«μεριμνά για τη διαλειτουργικότητα της διαδικτυακής ψηφιακής πύλης hh.gr με τους επίσημους διαδικτυακούς τόπους και τις ψηφιακές πλατφόρμες δημόσιων και ιδιωτικών φορέων, εφόσον η διασύνδεση αυτή εξυπηρετεί την εκπλήρωση της αποστολής της Εταιρείας, την ευρύτερη προβολή και προσβασιμότητα του πολιτιστικού αποθέματος και την παροχή ολοκληρωμένων υπηρεσιών προς το κοινό.»
Η προτεινόμενη διεύρυνση κρίνεται σκόπιμη, καθώς η αποτελεσματική ψηφιακή προβολή και διάχυση του πολιτιστικού περιεχομένου δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τη διασύνδεση με δημόσιους διαδικτυακούς τόπους. Στο σύγχρονο ψηφιακό περιβάλλον, θεσμικοί ιδιωτικοί φορείς και εξειδικευμένες πλατφόρμες διαθέτουν σημαντική διεθνή απήχηση, τεχνογνωσία και πρόσβαση σε ευρύτερα κοινά. Η δυνατότητα διαλειτουργικότητας με αυτούς, υπό τη σαφή προϋπόθεση ότι υπηρετείται η αποστολή της εταιρείας, μπορεί να ενισχύσει την προβολή των πολιτιστικών χώρων, τη σύνδεσή τους με την εικόνα της χώρας και των επιμέρους προορισμών και την ανάπτυξη ολοκληρωμένων ψηφιακών διαδρομών και υπηρεσιών προς τους επισκέπτες. Παράλληλα, η διατύπωση διατηρεί επαρκή θεσμική δικλείδα, καθώς κάθε σχετική διασύνδεση θα πρέπει να τελεί σε άμεση συνάφεια με τους σκοπούς και τις αρμοδιότητες της εταιρείας.
Γ. Προτείνεται να προστεθεί στις αρμοδιότητες της εταιρείας και η εξής:
«μεριμνά για τη συλλογή, επεξεργασία, ανωνυμοποίηση και διάθεση, σε συγκεντρωτική μορφή, δεδομένων και στατιστικών στοιχείων που παράγονται από τα συστήματα ηλεκτρονικού εισιτηρίου, ελέγχου πρόσβασης και καταγραφής της επισκεψιμότητας, προς δημόσιους φορείς, οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης, οργανισμούς διαχείρισης και προώθησης προορισμών του ν. 4875/2021, ερευνητικούς και ακαδημαϊκούς φορείς, καθώς και ερευνητικά/επιστημονικά ινστιτούτα, εφόσον η διάθεση αυτή εξυπηρετεί σκοπούς δημόσιας πολιτικής, έρευνας, στρατηγικού σχεδιασμού, διαχείρισης προορισμών και βελτίωσης της εμπειρίας των επισκεπτών, με τη τήρηση της νομοθεσίας για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, του εταιρικού απορρήτου και της ασφάλειας των πληροφοριακών συστημάτων.»
Η προτεινόμενη προσθήκη κρίνεται σκόπιμη, καθώς τα συστήματα ηλεκτρονικού εισιτηρίου, ελέγχου πρόσβασης και καταγραφής επισκεψιμότητας παράγουν δεδομένα υψηλής αξίας για την κατανόηση της ζήτησης, της εποχικότητας και της χρονικής και γεωγραφικής κατανομής των επισκεπτικών ροών. Η διάθεση ανωνυμοποιημένων και συγκεντρωτικών στοιχείων σε αρμόδιους δημόσιους φορείς, οργανισμούς διαχείρισης και προώθησης προορισμών, ακαδημαϊκούς και ερευνητικούς φορείς, καθώς και ερευνητικά/επιστημονικά ινστιτούτα, μπορεί να ενισχύσει τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό πολιτικών, τη διαχείριση της φέρουσας ικανότητας, τη βελτίωση της εμπειρίας των επισκεπτών και την αποτελεσματικότερη σύνδεση πολιτιστικής και τουριστικής πολιτικής, με πλήρη τήρηση του πλαισίου προστασίας προσωπικών δεδομένων, του εμπορικού απορρήτου και της ασφάλειας των πληροφοριακών συστημάτων.
Άρθρο 9: «Ορισμός, σύνθεση και θητεία Διοικητικού Συμβουλίου»
Προτείνεται να προβλεφθεί ότι ένα τουλάχιστον μέλος του Δ.Σ. της εταιρείας θα έχει αποδεδειγμένη εμπειρία και τεχνογνωσία στον τουρισμό, δεδομένου ότι σημαντικό μέρος των αρμοδιοτήτων της συνδέεται άμεσα με την εμπειρία του επισκέπτη, την τιμολογιακή πολιτική, την ανάπτυξη ψηφιακών εισιτηρίων και θεματικών διαδρομών, τη διαχείριση της επισκεψιμότητας και τη διεθνή προβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς. Όλα αυτά συνδέονται και επηρεάζουν τη λειτουργία των τουριστικών προορισμών και την ανταγωνιστικότητα του ελληνικού τουριστικού προϊόντος. Συμπληρωματικά ή εναλλακτικά, προτείνεται η συγκρότηση γνωμοδοτικής επιτροπής, με τη συμμετοχή εκπροσώπων του ιδιωτικού τουριστικού τομέα, για ζητήματα κοινού στρατηγικού ενδιαφέροντος, με σκοπό την αξιοποίηση της εμπειρίας, της τεχνογνωσίας, των εργαλείων και των διαθέσιμων δεδομένων της τουριστικής αγοράς.
2. Επί του Μέρους Β: «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ – ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ Ν. 4761/2020».
Άρθρο 40: «Τροποποίηση των δαπανών του Οργανισμού Ανάπτυξης και Διαχείρισης Πολιτιστικών Πόρων με σκοπό τη χρηματοδότηση της Εταιρείας – Τροποποίηση άρθρου 16 ν. 4761/2020.»
Προτείνουμε η περίπτωση ιβ («ιβ) την προβολή της γενικότερης πολιτιστικής πολιτικής, των πωλούμενων ειδών και του έργου του, καθώς και του έργου της αρχαιολογικής υπηρεσίας, με κάθε μέσο») να εμπλουτιστεί έτι περαιτέρω και να αναδιατυπωθεί ως ακολούθως:
«την προβολή της γενικότερης πολιτιστικής πολιτικής, των πωλούμενων ειδών και του έργου του, καθώς και του έργου της αρχαιολογικής υπηρεσίας, με κάθε πρόσφορο μέσο, ιδίως μέσω επικοινωνιακών δράσεων, οπτικοακουστικών παραγωγών, ψηφιακού περιεχομένου και εκστρατειών προβολής, σε συνεργασία με αρμόδιους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, με στόχο τη συνεκτική ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και τη σύνδεσή της με τη διεθνή εικόνα της χώρας και την ταυτότητα των επιμέρους προορισμών.»
Η προτεινόμενη προσθήκη κρίνεται σκόπιμη, καθώς η προβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς δεν περιορίζεται στην ενημέρωση για το έργο του ΟΔΑΠ, αλλά συμβάλλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση της διεθνούς εικόνας της χώρας και της ταυτότητας των επιμέρους προορισμών. Η ρητή αναφορά σε οπτικοακουστικές παραγωγές, ψηφιακό περιεχόμενο και οργανωμένες καμπάνιες προβολής διευρύνει τα διαθέσιμα μέσα επικοινωνίας και επιτρέπει την αποτελεσματικότερη προσέγγιση του εγχώριου και διεθνούς κοινού. Παράλληλα, η συνεργασία με αρμόδιους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς διασφαλίζει συνέργειες, ενιαία επικοινωνιακή κατεύθυνση και αξιοποίηση εξειδικευμένης τεχνογνωσίας. Με τον τρόπο αυτό, το πολιτιστικό απόθεμα εντάσσεται στη συνολική προβολή της χώρας. Η πρόβλεψη μπορεί, τέλος, να ενισχύσει τη διάχυση της επισκεψιμότητας, την ανάδειξη λιγότερο προβεβλημένων πολιτιστικών χώρων και τη βιώσιμη ανάπτυξη των προορισμών.
3. Επί του Μέρους Γ: «ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΗΣ ΕΝΑΛΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ – ΙΔΡΥΣΗ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΣΚΕΨΙΜΩΝ ΧΩΡΩΝ ΕΝΑΛΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ».
Άρθρο 55: «Σκοπός και μέσα εκπλήρωσης»
Στο υφιστάμενο άρθρο 55 του σχεδίου νόμου αναφέρονται ρητά – μεταξύ άλλων – ως σκοποί του νέου φορέα οι εξής:
«ε) η διασύνδεση της επιστήμης με τον πολιτισμό και τον τουρισμό μέσω της δημιουργίας εμπειριών και προϊόντων και της παροχής υπηρεσιών υψηλής ποιότητας, και
η) η εξωστρέφεια και προβολή της Ελλάδας ως προτύπου στον τομέα της διαχείρισης της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς»
Προτείνουμε την περαιτέρω ενίσχυση της τουριστικής διάστασης του άρθρου 55, ώστε στους σκοπούς και στα μέσα εκπλήρωσης της αποστολής του νέου φορέα να αποτυπώνεται σαφέστερα η συμβολή της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς στην ανάπτυξη του πολιτιστικού, καταδυτικού και θαλάσσιου τουρισμού, καθώς και στη βιώσιμη ανάπτυξη των οικείων προορισμών.
Οι επισκέψιμοι ενάλιοι χώροι μπορούν να αποτελέσουν ένα διακριτό προϊόν υψηλής προστιθέμενης αξίας, να ενισχύσουν τη διεθνή ελκυστικότητα της χώρας, να αναδείξουν λιγότερο προβεβλημένες παράκτιες και νησιωτικές περιοχές και να συμβάλουν στη γεωγραφική και χρονική διασπορά της επισκεψιμότητας. Η ανάπτυξη αυτή θα πρέπει, σε κάθε περίπτωση, να πραγματοποιείται και εντός των ορίων της φέρουσας ικανότητας κάθε χώρου.
Στο πλαίσιο αυτό, προτείνεται να προβλεφθεί ρητά η συνεργασία του φορέα με τους αρμόδιους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς του τουρισμού, της τοπικής αυτοδιοίκησης, τους φορείς διαχείρισης και προβολής προορισμών (DMMOs) , καθώς και με τους αρμόδιους εκπροσώπους φορέων και επιχειρήσεων καταδυτικού και θαλάσσιου τουρισμού. Η συνεργασία αυτή θα επιτρέψει τον συντονισμένο σχεδιασμό δράσεων επικοινωνίας και διεθνούς προβολής, ώστε η ενάλια πολιτιστική κληρονομιά να ενταχθεί με συνεκτικό και βιώσιμο τρόπο στη συνολική εικόνα της Ελλάδας και στην ταυτότητα των επιμέρους προορισμών.
Προτεινόμενη προσθήκη στην παρ.1:
«θ. τη συνεργασία με φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, τους φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης, τους τυχόν κατά τόπο αρμόδιους οργανισμούς διαχείρισης και ανάπτυξης προορισμών (dmmos) του ν. 4875/2021, όπως ισχύει, και τους αρμόδιους εκπροσώπους φορέων και επιχειρήσεων καταδυτικού και θαλάσσιου τουρισμού, για θέματα που συνδέονται με την προβολή, και τη βιώσιμη ένταξη των χώρων στην εμπειρία των προορισμών»
Άρθρο 58: «Συγκρότηση και θητεία Διοικητικού Συμβουλίου»
Η πρόβλεψη συμμετοχής στο Διοικητικό Συμβούλιο τουλάχιστον ενός μέλους με αποδεδειγμένη εμπειρία και τεχνογνωσία στον τουρισμό κρίνεται εύλογη και απολύτως συναφής με την αποστολή του νέου φορέα. Ήδη στο άρθρο 55 αναγνωρίζεται ρητά η διασύνδεση της επιστήμης με τον πολιτισμό και τον τουρισμό, καθώς και η δημιουργία εμπειριών, προϊόντων και υπηρεσιών υψηλής ποιότητας. Δεδομένου ότι οι αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου θα επηρεάζουν άμεσα την οργάνωση της επίσκεψης, την προβολή των ενάλιων χώρων, τη συνεργασία με dmmos, με επιχειρήσεις καταδυτικών και θαλάσσιων δραστηριοτήτων και τη σύνδεσή τους με τους οικείους προορισμούς, η παρουσία σχετικής τεχνογνωσίας θα ενισχύσει τη λειτουργικότητα και την αποτελεσματικότητα του φορέα. Παράλληλα, θα συμβάλει στην καλύτερη ενσωμάτωση των χώρων στην τουριστική εμπειρία, με σεβασμό στην προστασία της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
Άρθρο 69: «Σχέδιο δράσης ως προς τη διαχείριση των επισκέψιμων χώρων ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς»
Προτείνεται να προβλεφθεί ότι πριν από την οριστικοποίηση του Σχεδίου Δράσης για τη διαχείριση και την ανάπτυξη της επισκεψιμότητας των χώρων ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς, θα διενεργείται διαβούλευση με το Υπουργείο Τουρισμού και τους αντιπροσωπευτικούς θεσμικούς φορείς και εταίρους του τουρισμού, ιδίως για ζητήματα που αφορούν την οργάνωση της επίσκεψης, την ασφάλεια, την προσβασιμότητα, τη συνεργασία με τις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών καταδύσεων αναψυχής, την ένταξη των χώρων στην εμπειρία των οικείων προορισμών και τη διεθνή προβολή τους. Η πρόβλεψη αυτή θα ενισχύσει έτι περαιτέρω τον συντονισμό μεταξύ πολιτιστικής προστασίας και τουριστικής ανάπτυξης, χωρίς να παρεμβαίνει στην κυρίαρχη αρμοδιότητα του Υπουργείου Πολιτισμού και την προτεραιότητα διαφύλαξης της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
4. Επί του Μέρους Δ: «ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ».
Άρθρο 91: «Πρόγραμμα Εξωστρέφειας του Οπτικοακουστικού Δημιουργικού Τομέα»
O οπτικοακουστικός τομέας αποτελεί αυτοτελή πολιτιστική και παραγωγική δραστηριότητα, αλλά ταυτόχρονα συνδέεται και με τη διεθνή εικόνα της χώρας, την περιφερειακή ανάπτυξη, την προβολή προορισμών και τον κινηματογραφικό τουρισμό, πουθα μπορούσαν να ενταχθούν συγκεκριμένα στο νέο πλαίσιο.
Προτείνεται να προστεθεί στις δράσεις του προγράμματος εξωστρέφειας:
«η ενίσχυση δράσεων και πρωτοβουλιών εξωστρέφειας που αξιοποιούν την οπτικοακουστική δημιουργία για την ανάδειξη της πολιτιστικής αλλά και της σύγχρονης τουριστικής ταυτότητας της χώρας και των επιμέρους περιοχών της, την ενίσχυση της διεθνούς εικόνας τους και την ανάπτυξη συνεργειών με δημόσιους και θεσμικούς ιδιωτικούς φορείς που διαθέτουν τεχνογνωσία στη διεθνή επικοινωνία, στην προβολή προορισμών και στην παραγωγή και διάχυση οπτικοακουστικού περιεχομένου.»
Η προτεινόμενη προσθήκη αποσκοπεί στην πληρέστερη αξιοποίηση της οπτικοακουστικής δημιουργίας ως εργαλείου διεθνούς εξωστρέφειας και προβολής της χώρας. Οι οπτικοακουστικές παραγωγές μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην ανάδειξη της πολιτιστικής και φυσικής ταυτότητας της Ελλάδας, στη διεθνή αναγνωρισιμότητα των περιοχών όπου πραγματοποιούνται και στη δημιουργία μακροχρόνιου επικοινωνιακού αποτυπώματος. Η δυνατότητα συνεργασίας με εξειδικευμένους δημόσιους και θεσμικούς ιδιωτικούς φορείς θα ενισχύσει την ποιότητα, τη διεθνή εμβέλεια και τη συνεκτικότητα των σχετικών δράσεων, χωρίς να μεταβάλλει τον βασικό πολιτιστικό και αναπτυξιακό χαρακτήρα του Προγράμματος Εξωστρέφειας. Το άρθρο 91 ήδη περιλαμβάνει ενισχύσεις για φεστιβάλ και λοιπές δράσεις εξωστρέφειας, επομένως η προσθήκη αυτή λειτουργεί συμπληρωματικά προς την υφιστάμενη διάρθρωσή του.
Άρθρο 94: «Προγραμματικές πολιτιστικές συμβάσεις εξωστρέφειας και πολιτιστικής διπλωματίας του οπτικοακουστικού δημιουργικού τομέα»
Στους φορείς με τους οποίους δύναται να συνάπτει ειδικές προγραμματικές πολιτιστικές συμβάσεις συνεργασίας το ΕΚΚΟΜΕΔ, προτείνεται να προστεθούν:
«οι αντιπροσωπευτικές συλλογικές οργανώσεις των τουριστικών επιχειρήσεων, πανελλήνιας, περιφερειακής ή τοπικής εμβέλειας, καθώς και οι φορείς που αυτές συστήνουν, εφόσον οι καταστατικοί σκοποί τους συνδέονται με τη διεθνή προβολή της χώρας, την ανάδειξη της πολιτιστικής και δημιουργικής της ταυτότητας, την προβολή επιμέρους περιοχών και προορισμών ή την παραγωγή και διάχυση οπτικοακουστικού περιεχομένου.»
Η προτεινόμενη συμπλήρωση κρίνεται σκόπιμη, προκειμένου το πλαίσιο των συνεργασιών του ΕΚΚΟΜΕΔ για δράσεις εξωστρέφειας και πολιτιστικής διπλωματίας να μην περιορίζεται αποκλειστικά από τη νομική μορφή των δυνητικών συνεργαζόμενων φορέων, αλλά να λαμβάνει υπόψη τη θεσμική τους προέλευση, τον καταστατικό τους σκοπό και την αποδεδειγμένη τεχνογνωσία τους. Στην τουριστική οικονομία λειτουργούν φορείς που έχουν συσταθεί από αντιπροσωπευτικές συλλογικές οργανώσεις επιχειρήσεων, με σκοπό τη διεθνή προβολή της χώρας, την ανάδειξη των προορισμών, τον σχεδιασμό επικοινωνιακών δράσεων και την παραγωγή ή διάχυση οπτικοακουστικού περιεχομένου. Η δυνατότητα συνεργασίας με τους φορείς αυτούς μπορεί να ενισχύσει ουσιαστικά τη διεθνή εμβέλεια των δράσεων του ΕΚΚΟΜΕΔ και να δημιουργήσει συνέργειες μεταξύ οπτικοακουστικής δημιουργίας, πολιτιστικής εξωστρέφειας και συνολικής προβολής της χώρας.
Η πρόταση ακολουθεί, άλλωστε, αντίστοιχη νομοθετική προσέγγιση που έχει ήδη υιοθετηθεί στην υποπερίπτωση αα) της περίπτωσης γ του άρθρου 4 του ν. 3270/2004 όπου αναγνωρίζεται η δυνατότητα συνεργασίας του ΕΟΤ με τις συλλογικές οργανώσεις των τουριστικών επιχειρήσεων, αλλά και με τους φορείς που αυτές συστήνουν.
Άρθρο 95: «Αποστολή και αρμοδιότητες του νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου με την επωνυμία «Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας Α.Ε.» – Αντικατάσταση άρθρου 4 ν. 5105/2024»
Προτείνεται να προστεθεί στην παρ.1 η εξής περίπτωση:
«στ. της ανάπτυξης συνεργειών με τους αρμόδιους δημόσιους και θεσμικούς φορείς του τουρισμού για την αξιοποίηση της κινηματογραφικής και οπτικοακουστικής δημιουργίας ως μέσου διεθνούς προβολής της χώρας, ανάδειξης της ταυτότητας των επιμέρους περιοχών της και ενίσχυσης ειδικών μορφών τουρισμού που συνδέονται με τον οπτικοακουστικό τομέα.»
Το άρθρο 95 ήδη συνδέει την αποστολή του ΕΚΚΟΜΕΔ με τη διεθνή εξωστρέφεια, την προσέλκυση διεθνών παραγωγών και την περιφερειακή πολιτιστική ανάπτυξη. Επομένως, η προτεινόμενη προσθήκη δεν εισάγει ξένο προς την αποστολή του ΕΚΚΟΜΕΔ αντικείμενο, αλλά αναγνωρίζει και οργανώνει μία από τις σημαντικότερες θετικές επιδράσεις των οπτικοακουστικών έργων: τη συμβολή τους στη διεθνή εικόνα της χώρας, στην αναγνωρισιμότητα των περιοχών όπου πραγματοποιούνται παραγωγές και στην ανάπτυξη του κινηματογραφικού τουρισμού.
5. Επί του Μέρους Ε: «ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ».
Επ΄ευκαιρία της δημόσιας διαβούλευσης του συγκεκριμένου σχεδίου νόμου επαναφέρουμε το πάγιο αίτημά μας για τη θέσπιση ενός σαφούς και δεσμευτικού πλαισίου συλλογικών διαπραγματεύσεων για τον καθορισμό των αμοιβών των Οργανισμών Συλλογικής Διαχείρισης, καθώς και για τη δημιουργία ενός ενιαίου φορέα που θα εισπράττει τις αμοιβές αυτές και θα τις κατανέμει στους ΟΣΔ. Η συγκεκριμένη παρέμβαση θα ενισχύσει τη διαφάνεια, θα μειώσει τη γραφειοκρατία και θα εξασφαλίσει ασφάλεια δικαίου για όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές.
Ως πρώτο και άμεσα εφαρμόσιμο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση, προτείνουμε την ενσωμάτωση στο υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου της ρύθμισης που περιλαμβανόταν στο άρθρο 45 («Αμοιβή για δημόσια εκτέλεση μουσικής σε εμπορικά καταστήματα») του σχεδίου νόμου που κατέληξε στον ν.4481/2017. Πρόκειται για διάταξη η οποία αποσύρθηκε πριν από την ψήφισή της για λόγους που ουδέποτε αποσαφηνίστηκαν. Θεωρούμε ότι η επαναφορά της θα αποτελέσει ένα ουσιαστικό βήμα.
