ΟΜΙΛΙΕΣ & ΔΗΛΩΣΕΙΣ

06 ΙΟΥΝ 2019

"Εθνικό συμβόλαιο ανάπτυξης για τη δεκαετία του 2020", ομιλία Προέδρου ΣΕΤΕ, κ. Γ. Ρέτσου στην Ανοικτή Συνεδρίαση της 27ης Τακτικής Γενικής Συνέλευσης ΣΕΤΕ

Αξιότιμε Κύριε Πρωθυπουργέ,

Κυρίες και Κύριοι Υπουργοί,

Αγαπητά Μέλη,

Κυρίες και κύριοι,

Με ιδιαίτερη τιμή και χαρά σας καλωσορίζω και φέτος στην Ανοικτή Συνεδρίαση της 27ης τακτικής Γενικής Συνέλευσης του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων. 

Για μια ακόμα χρονιά, ο ελληνικός τουρισμός απέδειξε την ισχυρή δυναμική και τη μέγιστη συμβολή του στην οικονομία.

Απέδειξε τον σεβασμό και τη στήριξή του στις τοπικές κοινωνίες, την αποτελεσματικότητά του στην εμβάθυνση της κοινωνικής συνοχής.

Νέες θέσεις εργασίας με σημαντική συμβολή στην απασχόληση ευάλωτων ομάδων, όπως είναι οι νέοι και οι γυναίκες, αναζωογόνηση και άλλων συνδεδεμένων οικονομικών κλάδων και σταθερά ψηλή συμμετοχή στο ΑΕΠ, είναι κάποια από τα σημαντικά επιτεύγματα του τομέα.

Αυτά που τον καθιέρωσαν αναμφίβολα ως κινητήρια δύναμη για την έξοδο της χώρας από την οικονομική κρίση.

Πρωταγωνιστή της ανάκαμψης.

Σύμμαχο των τοπικών κοινωνιών στον δρόμο τους προς μια σύγχρονη, βιώσιμη ανάπτυξη.

Ελπίδα για χιλιάδες νέους και νέες, που αγωνιούσαν και αγωνιούν να βρουν δουλειά, να μείνουν στην πατρίδα.

Αναφέρω ενδεικτικά...

Ο τουρισμός το 2018, συνέβαλε άμεσα στη δημιουργία 22 δισ. ευρώ για την ελληνική οικονομία, ενώ στην αιχμή της τουριστικής περιόδου, ο τομέας συμβάλει σχεδόν στο 20% της συνολικής απασχόλησης της χώρας.

Ταυτόχρονα, την τελευταία τριετία, στα ελληνικά ξενοδοχεία πραγματοποιήθηκαν ιδιωτικές επενδύσεις 5,6 δισ. ευρώ.

Συνολικά, από την αρχή της κρίσης, ο τουρισμός έχει παράξει άμεσα 125 δισ. ευρώ, ενώ 230 εκατ. άνθρωποι έχουν ταξιδέψει στη χώρα μας, αποκομίζοντας απόλυτα θετικές εμπειρίες.

Ναι, το 2018 ήταν μια ακόμα χρονιά με σημαντικές επιτυχίες.

Όμως...

Όπως σε όλα τα πράγματα, δεν υπάρχει μονάχα η φωτεινή πλευρά του φεγγαριού ...

Υπάρχει και η άλλη πλευρά ...

Αυτή που κρύβει τις χρόνιες παθογένειες ...

Τα προβλήματα που συσσωρεύονται …

Τις ελλείψεις που διογκώνονται …

Τον εφησυχασμό ή τους εύκολους πανηγυρισμούς που γίνονται εχθροί για κάθε προσπάθεια εξέλιξης…

Οι καιροί όμως αλλάζουν.

Οι απαιτήσεις μεταλλάσσονται.

Οι αγορές εμφανίζουν διαφορετικά χαρακτηριστικά, άλλες συνήθειες, άλλες ανάγκες.

Δική μας αποστολή είναι να προσαρμοζόμαστε διαρκώς.

Να επισημαίνουμε τα προβλήματα.

Να διαβάζουμε τις προκλήσεις.

Να πιέζουμε για θεσμικές αλλαγές και αναγκαίες μεταρρυθμίσεις.

Να αποκρυπτογραφούμε τα μηνύματα των καιρών και να προσφέρουμε ένα προϊόν σύγχρονο, καινοτόμο, προσαρμοσμένο στην εποχή του.

Είναι γνωστό κυρίες και κύριοι ότι η οικονομία της χώρας μας ταλανίζεται ακόμα από χρόνιες παθογένειες.

Από πολλά και σύνθετα προβλήματα.

Τα χρόνια της κρίσης έγιναν και προσπάθειες όμως που δεν μηδενίζονται.

Ο τουρισμός με το σπαθί του κατέκτησε τη θέση που του αναλογεί.

Έγινε κοινωνικός εταίρος, απέκτησε φωνή και κύρος.

Υπήρξε θεσμικός εκσυγχρονισμός και σημαντικές νομοθετικές πρωτοβουλίες, που όμως δεν είχαν την ανάλογη συνέχεια.

Εκσυγχρονίστηκαν οδικά δίκτυα, αναβαθμίστηκαν περιφερειακά αεροδρόμια.

Όλα αυτά ήταν αναγκαία …

Μένουν όμως να γίνουν πολλά περισσότερα ...

Όπως για παράδειγμα στον τομέα της φορολόγησης του τουριστικού προϊόντος σε όλο το εύρος του.

Η οικονομία δεν είναι ένα σύστημα παράλληλων κύκλων, που δε συναντιούνται μεταξύ τους.

Οι κλάδοι της οικονομίας είναι κύκλοι που τέμνονται, αλληλοσυμπληρώνονται, ταυτίζονται.

Ας μη γελιόμαστε …

Δεν υπάρχει ισχυρός τουρισμός με μόνο ισχυρό τον ξενοδοχειακό κλάδο και τις μεταφορές, χωρίς να υπάρχουν για παράδειγμα σύγχρονες υπηρεσίες υγείας.

Δεν υπάρχει ισχυρός τουρισμός χωρίς σωστή, αποτελεσματική, σύγχρονη διαχείριση απορριμμάτων.

Δεν υπάρχει ισχυρός τουρισμός χωρίς ανεπτυγμένο πρωτογενή τομέα.

Χωρίς επάρκεια στην ύδρευση και την ηλεκτροδότηση.

Ώριμη τουριστική ανάπτυξη σημαίνει ολιστική τουριστική ανάπτυξη.

Ο επισκέπτης θα αποτιμήσει ως ποιότητα τη σύγχρονη υπηρεσία σε όλους τους τομείς.

Ξενοδοχεία, μεταφορές, εστίαση - ψυχαγωγία, υγεία, υποδομές και ποιότητα δημόσιου χώρου.

Αυτό θα πρέπει να γίνει σαφές.

Δεν μπορεί η τουριστική ανάπτυξη να είναι μονοσήμαντη.

Πρέπει να είναι παράλληλη με την ανάπτυξη πολλών άλλων κλάδων και υπηρεσιών.

Γι’ αυτό είναι τόσο σημαντική η συνεργασία και η συμπόρευσή μας με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Δήμοι και Περιφέρειες έχουν σημαντικό μερίδιο στη βελτίωση της τουριστικής εμπειρίας για τους επισκέπτες μας.

Τουρισμός με άψογα ξενοδοχεία, μαρίνες και εστιατόρια, αλλά με σκουπίδια και κακοφωτισμένους δημόσιους χώρους δε γίνεται. 

Φίλες και φίλοι,

Όπως όλοι γνωρίζετε, ο τουρισμός εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από τις διεθνείς εξελίξεις.

Το θετικό οικονομικό κλίμα στις χώρες από τις οποίες προέρχονται οι επισκέπτες στην Ελλάδα, βοήθησε σημαντικά στην αύξηση του εισερχόμενου τουρισμού από το 2012 και μετά.

Έτσι, επετράπηκε στους πολίτες τους να κάνουν περισσότερα ταξίδια, συχνά με υψηλότερη δαπάνη, μικρότερης όμως συνήθως διάρκειας, κάτι που επιβάλει και την αναθεώρηση του τρόπου που παραδοσιακά μετρούσαμε τα μεγέθη μας.  

Ωστόσο, αυτά τα ευνοϊκά δεδομένα στην παγκόσμια οικονομία δεν προβλέπεται να διατηρηθούν στα ίδια θετικά επίπεδα.

Τα πράγματα αλλάζουν.

Η διεθνής οικονομία εισέρχεται σε φάση αβεβαιότητας και επιβράδυνσης. 

Αυτή η επιβράδυνση οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στις προηγμένες οικονομίες και στους μειωμένους ρυθμούς ανάπτυξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 27, στη Ζώνη του Ευρώ, καθώς και στο Ηνωμένο Βασίλειο, λόγω BREXIT.

Μιλάμε δηλαδή ξεκάθαρα, για επιδείνωση στις χώρες από τις οποίες προέρχεται η μεγάλη πλειονότητα των επισκεπτών της χώρας μας. 

Παράλληλα, η επάνοδος άμεσα ανταγωνιστικών προορισμών, με χαμηλότερη φορολογία από την Ελλάδα, σε υψηλές θέσεις στην παγκόσμια τουριστική κατάταξη, είναι πλέον γεγονός.

Σύμφωνα με διεθνείς μελέτες, τα ποσοστά φορολόγησης και η φορολογική νομοθεσία, αποτελούν τον πρώτο και τρίτο πιο προβληματικό παράγοντα για την επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα.

Αντίστοιχα, άλλα στοιχεία καταδεικνύουν ότι η Ελλάδα έχει ένα από τα λιγότερο ελκυστικά συστήματα φορολογικών κινήτρων, ανάμεσα στα 27 κράτη-μέλη της Ε.Ε.

Ενδεικτικά, η Ελλάδα κατατάσσεται στην 29η θέση ανάμεσα στις 35 χώρες του ΟΟΣΑ στον φετινό Δείκτη Φορολογικής Ανταγωνιστικότητας.

Κατ’ επέκταση μιλάμε για δυο σοβαρούς κινδύνους

Ο πρώτος είναι οι πιθανές μεταβολές του τουριστικού ρεύματος και των εισπράξεων από τις παραδοσιακές, καθιερωμένες αγορές μας,

και ο δεύτερος το υπερφορολογημένο και άρα ανελαστικό περιβάλλον στο οποίο αναπτυσσόμαστε.

Και το ερώτημα που εύλογα τίθεται είναι...

Τι κάνουμε εμείς;

Ποια είναι η στρατηγική που θα ακολουθήσουμε, για να μη μας βρουν απροετοίμαστους αυτές οι πιθανές μεταβολές, σε συνδυασμό με τις χρόνιες παθογένειες;

Σε ένα διεθνές περιβάλλον, που ο ανταγωνισμός θα εντείνεται και λόγω των δυσμενέστερων οικονομικών συνθηκών στις αγορές μας, η διατήρηση και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού τουρισμού πρέπει να αποτελεί διαρκή εθνικό στόχο.

Για να μπορέσει φυσικά να συνεισφέρει τα μέγιστα στην ελληνική οικονομία και στην ελληνική κοινωνία.

Το έχουμε πει πολλές φορές, θα το επαναλάβουμε και σήμερα ...

Είναι αδιανόητο να προχωράμε χωρίς ένα ενιαίο εθνικό σχέδιο για τον Τουρισμό:

Χωρίς ένα εθνικό συμβόλαιο ανάπτυξης για τη δεκαετία του 2020.

Για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τουριστικού μας προϊόντος, με ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες προτάσεις και θέσεις.

Οι μίνιμουμ προϋποθέσεις για να μπορέσει να σταθεί ένα τέτοιο φιλόδοξο σχέδιο είναι … 

Πρώτον, φιλικό επενδυτικό περιβάλλον για νέες μεγάλες επενδύσεις, με απλούστευση των διαδικασιών, αλλά και ασφάλεια δικαίου. 

Δεύτερον, φορολογικό πλαίσιο που δεν θα επιβαρύνει την ανταγωνιστικότητα με την υψηλή φορολογία, αφού θα πρέπει να γίνει κατανοητό, ότι οι όποιες αποσπασματικές κινήσεις επιμέρους μείωσης φορολογικών συντελεστών δε λύνουν κανένα πρόβλημα ανταγωνιστικότητας.

Δεν μπορούμε να μειώνουμε τον ΦΠΑ στην εστίαση, αλλά όχι στα ποτά για παράδειγμα.

Αυτό που χρειάζεται, αυτό που χρόνια ζητάμε, είναι ένας συνολικός σχεδιασμός, μια συγκροτημένη πολιτική γύρω από το ζήτημα της φορολογίας.

Συγκεκριμένη στρατηγική, που θα αντιλαμβάνεται ότι όταν φορολογούμε τον τουρισμό, φορολογούμε τις εξαγωγές τις χώρας. 

Τρίτη προϋπόθεση, είναι η διαχείριση των προορισμών με συνολική βελτίωση των υποδομών, όπως είναι η ορθή διαχείριση απορριμμάτων και υγρών αποβλήτων, η ενεργειακή και υδατική επάρκεια, η διαχείριση του χώρου και του περιβάλλοντος. 

Τέταρτον, υλοποίηση τοπικών χωροταξικών σχεδίων σε όλες τις τουριστικές περιοχές, με ουσιαστική συνεργασία με τους παραγωγικούς φορείς και όχι ερήμην τους.

Πέμπτον, προστασία του περιβάλλοντος ως μείζονα προϋπόθεση τουριστικής ανάπτυξης.

Εμείς, από την πλευρά του ΣΕΤΕ, έχουμε καταγεγραμμένες σαφείς θέσεις και είμαστε πάντοτε πρόθυμοι για διαβούλευση πάνω στην προτεραιότητα της κατάρτισης ενός εθνικού συμβολαίου ανάπτυξης για τον ελληνικό τουρισμό.

Ενός συμβολαίου που θα συγκροτεί πλειοψηφίες, θα προτείνει δρόμους, θα εμπνέει και θα καθοδηγεί.

Η στιγμή, η συγκυρία που διαμορφώνεται είναι κατάλληλη.

Ένας μεγάλος κύκλος μακροχρόνιας τουριστικής ανάπτυξης ολοκληρώνεται …

Ζητούμενό μας είναι να μπούμε σταδιακά σε έναν νέο κύκλο, με κύριο χαρακτηριστικό του την ωριμότητα.

Να γίνει η Ελλάδα ένας ώριμος τουριστικός προορισμός.

Η Ελλάδα  αναζητά την ταυτότητά της ως οικονομία …

Αυτή που θα διαμορφώσει το νέο, σύγχρονο και ανταγωνιστικό της πρόσωπο, έξω από τον φαύλο κύκλο της κρίσης που την ταλανίζει σχεδόν μια δεκαετία.

Μια ταυτότητα χωρίς σπάταλο και υπερδιογκωμένο δημόσιο τομέα.

Χωρίς γραφειοκρατικές, παλαιολιθικές νοοτροπίες στη δημόσια διοίκηση.

Χωρίς υπερβολική ρύθμιση της αγοράς και με σαφή διαχωρισμό της επιχειρηματικότητας από το κράτος.

Χωρίς παθογένειες που μπαίνουν κάτω από το χαλί.

Η στιγμή είναι ευνοϊκή για την Ελλάδα μετά την κρίση.

Μια Ελλάδα δημιουργίας, κοινωνικής δικαιοσύνης, οικονομικής ανασυγκρότησης, γενναίων μεταρρυθμίσεων με στρατηγικούς στόχους.

Όλοι εμείς στον ΣΕΤΕ, που εκπροσωπούμε τον τουρισμό, θέλουμε και μπορούμε να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία.

Θέλουμε και μπορούμε να πρωτοπορήσουμε, να ανοίξουμε τον δρόμο, να πάρουμε τις ανάλογες πρωτοβουλίες ώστε αυτό το momentum να μη χαθεί.

Ενωμένοι και πιστοί στο μοντέλο συνεργασίας, της σύνθεσης απόψεων, της ομαδικότητας …

Ένα μοντέλο, το οποίο αποτελεί κυρίαρχο μας γνώρισμα.

Πρωτοβουλία λοιπόν, συνέργειες και οι συνεργασίες.

Με την Κεντρική Κυβέρνηση, γιατί ώριμη τουριστική ανάπτυξη σημαίνει μια κυβέρνηση που αντιλαμβάνεται τον ρόλο της και την κρισιμότητα της περιόδου και λειτουργεί με ένα ολιστικό και συγκεκριμένο σχέδιο ανάπτυξης.

Με το Υπουργείο Τουρισμού, που χρειάζεται να προσαρμοστεί στα μεταλλασσόμενα δεδομένα και να αναλάβει τον συντονιστικό, αλλά και το θεσμικό ρόλο που του αναλογεί.

Με τα υπόλοιπα Υπουργεία, και είναι πολλά αυτά, που έχουν στο χαρτοφυλάκιό τους ζητήματα που άπτονται του τουρισμού και της διαχείρισης των προορισμών.

Με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, που μπορεί και πρέπει να αναλάβει τις ευθύνες τις, για να υπάρχει ποιότητα στον δημόσιο χώρο, για τη σωστή διαχείριση των προορισμών, κάτι, που αποτελεί απολύτως αναγκαία συνθήκη για τον τουρισμό μας.

Η ευθύνη της Κεντρικής Κυβέρνησης και της Αυτοδιοίκησης στη διατήρηση αυτής της δυναμικής είναι αυτονόητη και θέλω να πιστεύω, ότι δεν θα υπάρξουν από καμία πλευρά ολιγωρίες.

Προσθέτω αναφορικά με τις συνέργειες: και οι τοπικές κοινωνίες πρέπει να έχουν φωνή και ρόλο.

Περιμένουμε σε αυτό που ονομάζουμε «τουριστική ανάπτυξη την επόμενη μέρα της κρίσης», να εντείνουν τη συμμετοχή και την εμπλοκή τους.

Ο τουρισμός είναι υπόθεση όλων.

Επόμενο σημείο προτεραιότητάς μας είναι να αναδείξουμε το βάθος του ελληνικού τουρισμού.

Στόχος, να μπορέσουμε να διευρύνουμε διαρκώς την ποιότητα και τα χαρακτηριστικά του τουριστικού μας προϊόντος ..

να απευθυνόμαστε με αξιώσεις σε νέες, αναδυόμενες αγορές …

Σύγχρονη επικοινωνία, αξιοποίηση της τεχνολογίας και της καινοτομίας, μείωση της εποχικότητας και σύνδεση του ελληνικού τουρισμού με «ελκυστικούς κλάδους», όπως η γαστρονομία, η οινογευσία, η υγεία και ευεξία, και άλλες σύγχρονες τάσεις στην επιλογή τουριστικού προορισμού, συνθέτουν τα βασικά μας εργαλεία στην προσπάθεια αυτή.

Μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ψηφιακή τεχνολογία επιστρατευμένα στο 100% για σκοπούς επικοινωνίας.

Σύγχρονες καμπάνιες, με μηνύματα πέρα από το παραδοσιακό «ήλιος και θάλασσα», όπως ήταν το OhMyGreece - Unlockthefeeling της MARKETINGGREECE.

Μια σπουδαία και πρωτοποριακή καμπάνια για την Ελλάδα, μια πρωτότυπη διαφημιστική εκστρατεία, που στηρίζεται στην ανάδειξη όλων των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της χώρας μας, αλλά και παράδειγμα συνέργειας και συνεργασίας με την ελληνική Πολιτεία και τον Ελληνικό Οργανισμό Τουρισμού.

Αυτά και πολλά άλλα είναι τα σημεία στα οποία μπορούμε και πρέπει να επιμείνουμε.

Εμείς από την πλευρά μας, ο ΣΕΤΕ μαζί με το ΙΝΣΕΤΕ και την MARKETINGGREECE, κάνουμε αυτό που πρέπει να κάνουμε, τόσο σε επίπεδο στρατηγικής και τεκμηρίωσης, όσο και σε επίπεδο κατάρτισης και επικοινωνίας.

Με επίγνωση της ευθύνης και με σιγουριά για τις δυνατότητές μας, σχεδιάζουμε την «επόμενη μέρα» του ελληνικού τουρισμού. 

Κυρίες και κύριοι,

Μιλώντας για το «αύριο» του ελληνικού τουρισμού, για την προοπτική μιας νέας δεκαετίας ανάπτυξης, ενός νέου ώριμου κύκλου, εμείς επιμένουμε ότι δεν υπάρχουν ζητήματα που μπορούμε να αφήνουμε άλυτα.

Σταθερές επιδιώξεις και προϋποθέσεις για ένα νέο εθνικό σχέδιο ανάπτυξης του ελληνικού τουρισμού συνεχίζουν να αποτελούν:

Περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας, εκπαίδευση και κατάρτιση για εργαζόμενους και επιχειρηματίες μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, ολιστική αναβάθμιση της ποιότητας του τουριστικού μας προϊόντος.

Χρειάζεται, όμως, η Πολιτεία με όλες της τις δυνάμεις να πάρει γενναίες αποφάσεις.

Να κάνει τολμηρές μεταρρυθμίσεις.

Και αναφέρομαι φυσικά στο θέμα της φορολογίας.

Πιστεύει κανείς, ότι έχουμε το περιθώριο να αγνοήσουμε αυτά τα δεδομένα;

Μπορούμε να τα προσπεράσουμε και να υπονομεύσουμε το μέλλον του τουρισμού και κατ’ επέκταση της οικονομίας μας;

Νομίζω η απάντηση είναι αυτονόητη.

Έχουμε, ήδη, στην κατεύθυνση αυτή ζητήσει να επανεξετασθεί το φορολογικό πλαίσιο και ειδικότερα η μείωση του ΦΠΑ σε καταλύματα, εστίαση και μεταφορές, αλλά και η κατάργηση του φόρου διαμονής.

Το θεωρούμε αναγκαίο αν θέλουμε να μιλάμε για ουσιαστική και μακροπρόθεσμη ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού τουριστικού προϊόντος.

Παρέμβαση από την Πολιτεία χρειαζόμαστε επειγόντως και στο ζήτημα «Βραχυχρόνιες μισθώσεις».

Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις, έχουν αλλάξει τον τουριστικό χάρτη και πρακτικά παραμένουν αρρύθμιστες.

Πλέον, υπάρχουν διεθνώς καλές πρακτικές χειρισμού, για την αντιμετώπιση όλων των θεμάτων, επιπλέον του φορολογικού, που προκύπτουν από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξή τους, προκειμένου να προστατευτεί το δημόσιο συμφέρον. 

Αξιότιμε Κύριε Πρωθυπουργέ,

Κυρίες και Κύριοι Υπουργοί,

Αγαπητά Μέλη,

Φίλες και φίλοι,

Την τελευταία δεκαετία της κρίσης, ο τουριστικός κλάδος προστάτευσε τα εργασιακά δικαιώματα και επένδυσε σε μια σημαντική κουλτούρα συνεννόησης και διαλόγου.

Με άλλα λόγια …

Επένδυσε στην κοινωνική ειρήνη.

Στην ενότητα και στην αλληλεγγύη.

Σε ένα δίκαιο, σύγχρονο, ανθρωποκεντρικό πρόσωπο για τον ελληνικό τουρισμό.

Αυτό θα συνεχίσει να είναι κεντρική μας επιδίωξη.

Να αυξάνεται διαδοχικά, χρόνο με τον χρόνο, το κοινωνικό μας αποτύπωμα.

Να διαχέονται σε όσο το δυνατόν περισσότερους τα οφέλη από μια βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη.

Να συνεχίσει ο τουρισμός μας να είναι μια συλλογική προσπάθεια, με εθνικά χαρακτηριστικά, που αναδεικνύουν μια Ελλάδα φωτεινή, χαμογελαστή και ευημερούσα.

Η εξωστρέφεια ήταν και θα είναι χαρακτηριστικό μας.

Η αναζήτηση συνεργειών, στρατηγικός μας στόχος.

Κανένας κλάδος, καμία συλλογικότητα, κανένας θεσμός δε μπορεί να πετύχει τίποτα μόνος του για τον τουρισμό.

Ισχύς εν τη ενώσει, λοιπόν …

Αυτή ήταν, είναι και θα είναι πάγια τακτική και πεποίθησή μας.

Για αυτή την «ένωση» φροντίζουμε να υπάρχει καλό κλίμα συνεργασίας και συνεννόησης.

Για να εμπνεύσουμε το σύνολο των φορέων και θεσμών, όλων των οικονομικών κλάδων.

Να δώσουμε παράδειγμα με καλές πρακτικές και τεχνογνωσία, προπαντός πάνω στη συνεργασία.

Γιατί καλή είναι η εμπειρία και η γνώση.

Χωρίς συνεργασία και συνεννόηση όμως, δε μπορούν να πάνε μακριά.

Ούτε τον τουρισμό, ούτε κανέναν άλλο τομέα.

Οφείλω να πω και δημόσια, ότι αισθάνομαι μεγάλη χαρά που συνεργάζομαι τόσο συστηματικά με μια εξαιρετική ομάδα τεχνοκρατών που δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό για έναν συλλογικό σκοπό.

Για το καλό του ελληνικού τουρισμού, της ελληνικής οικονομίας, της ελληνικής κοινωνίας.

Έχουμε πλήρη συναίσθηση του ρόλου που επιτελούμε …

Αυτόν το ρόλο να είστε σίγουροι, ότι θα τον υπηρετήσουμε με το ίδιο πάθος και τον ίδιο δυναμισμό και την επόμενη χρονιά, και στο ακόμα πιο μακρινό μέλλον.

Για να δώσουμε στον ελληνικό τουρισμό τη νέα πνοή που μπορεί να αποκτήσει.

Τη νέα πνοή που αξίζει να έχει.

Για να ανοίξουμε μαζί, ένα νέο κύκλο μακροχρόνιας, σταθερής και βιώσιμης ανάπτυξης του ελληνικού τουρισμού.

Το μέλλον είναι στα χέρια μας.

Σας ευχαριστώ πολύ! 

Γιάννης Ρέτσος

Πρόεδρος ΔΣ